Кыргызстанда 30 жылда балдардын өлүмү 73 пайызга төмөндөдү

25.03.2022 / Просмотров: 1434

Кыргызстанда балдар өлүмүнүн деңгээли туруктуу негизде төмөндөп жатат. 2030-жылга карата «Ар бир ымыркай» Аракеттер планынын алкагында Кыргызстандагы неонаталдык өлүмдүн индикатору тирүү төрөлгөн 1000 ымыркайга 12 учурдан ашпашы керек. 

Бириккен Улуттар Уюмунун Ведомстволор аралык тобунун маалыматы балдар арасындагы өлүмдү төмөдөтүүдө байкалаарлык жылыштар бар экенин ырастайт. 2020-жылга карата баалоо маалыматында, Кыргызстанда балдар өлүмүнүн төмөндөшү 1990-жылдагы деңгээлге карата 73%ды түздү. Улуттук статистикалык комитети жарыялагандай, акыркы он беш жылда Кыргызстан жалпысынан алганда жаңы төрөлгөн ымыркайлардын арасында өлүмдү кыскарта алды (2004-жылдагы 19,0дөн 2020-жылы 12,7ге чейин). Аны менен бирге бала төрөлгөндөн бир жума ичиндеги өлүм 40%га, ал эми өлүк төрөлүү 32,6%га төмөндөдү. 

Бул тууралуу бүгүн, 25-мартта Саламаттык сактоо министрлигине караштуу Саламаттык сактоону өнүктүрүү жана медициналык техника борборунда өткөн «Эне менен баланын саламаттыгын коргоо системасын бекемдөө» төрт жылдык долбоорунун жыйынтыгын чыгарган тегерек столдо айтылды. Иш чарага КРнын Саламаттыкты сактоо министрлигинин жетекчилиги, ЮНИСЕФтин, саламаттыкты сактоо жана билим берүү уюмдарынын, Милдеттүү медициналык камсыздандыруу фондунун, профессионалдык медициналык жамааттардын, бейөкмөт уюмдардын жана жарандык коомдун өкүлдөрү катышышты. Долбоордун бюджети 3,5 млн АКШ долларын түздү жана Жапон Өкмөтү тарабынан каржыланды. 

Энелик менен баланы коргоо системасын бекемдөө үчүн 5 негизги интервенция киргизилди: 

  • Медкызматкерлердин 0-5 жаштагы балдарга сапаттуу кызматтарды көрсөтүү потенциалын күчөтүү, анын ичинде эрте аныктоо жана кийлигишүү;
  • Ымыркайлардын өмүрүн сактап калуу үчүн медициналык жабдууларды берүү;
  • Саламаттыкты сактоо уюмдарын оңдоо жана шарттарын жакшыртуу;
  • Алыскы аймактардагы медициналык кызматкерлер менен облустук же улуттук саламаттыкты сактоо уюмдарынын дарыгерлеринин профессионалдык байланышын камсыздоо үчүн баштапкы деңгээлде телемедицинаны киргизүү жана сыноо;
  • Постнаталдык аралыкта балдарды үйдө кароонун жаңы ыкмаларын киргизүү. 

Ошондой эле иштелип чыккан протоколдорду, эл аралык сунуштарды, башка өлкөлөрдүн натыйжалуу практикаларын эске алуу менен, «Кенже курактагы балдардын өнүгүшүнө мониторинг жүргүзүү боюнча эл аралык колдонмону» киргизүү, «Ымыркайлардын өнүгүү таржымалын»  (№097/у формасын) толугу менен кайра карап чыгуу башталды. 

Жылышка карабай, республикада жыл сайын 2000дей ымыркай төрөлгөндөн бир айга жетпей чарчап калат, 1400дөн ашык ымыркай өлүк төрөлөт (дүйнөлүк деңгээлде неонаталдык өлүмдүн 2,4 млн учуру, өлүк төрөлүүнүн 2,0 млн учуру катталат). 

«Эне менен баланын саламаттыгын коргоо системасын бекемдөө» долбоору КРнын Саламаттыкты сактоо министрлиги менен ЮНИСЕФтин ортосундагы иш чаралардын планынын алкагында жүзөгө ашырылды. Долбоор Баткен, Жалал-Абад, Ош облустарынын жана Ош шаарынын 23 пилоттук саламаттыкты сактоо уюмунда жана сыноолордун туруктулугун камсыздаган стратегияларды, нормативдик документтерди иштеп чыгуу аркылуу улуттук деңгээлде ишке ашырылды. 

 

Прикрепленные файлы:

Другие Новости

23.05.2024
Кыргыз Республикасынын Саламаттык сактоо министри Пандемияга каршы күрөшүү фондунун өкүлдөрү менен жолугушту

Бүгүн, 2024-жылдын 22-майында, Кыргыз Республикасынын Саламаттык сактоо министри Алымкадыр Бейшеналиев Пандемияга каршы күрөшүү фондунун аткаруучу директору Прия Басу айым менен онлайн жолугушуу өткөрдү.

Министр бул жолугушууну өткөрүү демилгеси жана Кыргызстандын саламаттык сактоо тармагына болгон кызыгуусу үчүн терең ыраазычылык билдирди. Ал пандемия коркунучтарына каршы чараларды көрүү үчүн финансылык жана уюштуруучулук колдоо көрсөтүүдө Фонддун негизги ролун белгиледи. Фонд пандемиялык ооруларды түшүнүүгө, алдын алууга жана дарылоого багытталган фундаменталдык жана прикладдык изилдөөлөрдү каржылоого, ошондой эле пандемияга каршы күрөшүү чөйрөсүндө маалымат, ресурстар жана тажрыйба алмашуу үчүн эл аралык кызматташуу механизмдерин түзүүгө көмөктөшөт.

Аялуу аймактарда саламаттык сактоону колдоо маселелерине, анын ичинде медициналык инфраструктураны өнүктүрүүгө, дары-дармектерге жана вакциналарга жеткиликтүүлүктү камсыздоого, ошондой эле медициналык кадрларды даярдоого өзгөчө көңүл бурулду.

Алымкадыр Бейшеналиев Кыргызстандын Фонд менен кызматташууга кызыкдар экенин баса белгилеп, өлкөнүн Пандемияга каршы күрөшүү фонддун Башкаруу Кеңешинин курамына киришинин маанилүүлүгүн белгиледи. Бул тең-инвестор өлкө катары гранттарды жана колдоолорду алууга мүмкүнчүлүктөрдү ачат. Министр Кыргызстандын Башкаруу Кеңешиндеги ролу жана тең-инвестор катары мүмкүнчүлүктөр тууралуу кеңири маалымат алууга үмүттөнөрүн билдирди.

Министр ошондой эле калкка алдын алуу чаралары, пандемиялык оорулардын белгилери жана коргонуу ыкмалары боюнча түшүндүрүү иштерин жүргүзүүнүн маанилүүлүгүн белгиледи. Ал өзгөчө медициналык жана гуманитардык операцияларды жайылтууну жана эл аралык жардамды уюштурууну камтыган пандемиялык коркунучтарга тез жооп берүүгө даярдык көрүү чараларынын топтомун иштеп чыгуу зарылдыгын белгиледи.

Жолугушууну жыйынтыктап жатып, Алымкадыр Бейшеналиев бүгүнкү жолугушуу натыйжалуу болуп, Фонддун башкаруу процессинеар дайым өзгөрүп турган медициналык коркунучтардын шартында дүйнөлүк коомчулуктун коопсуздугун жана бакубаттуулугун камсыз кылуу үчүн маанилүү болгон олуттуу жыйынтыктарды алып келээрине ишенимин билдирди. 

22.05.2024
Кыргыз Республикасынын Саламаттык сактоо министрлиги менен Индиянын «Кендрия Бхандар» компаниясы медициналык буюмдар жана жабдуулар тармагында кызматташуу боюнча Меморандумга кол коюшту

2024-жылдын 22-майында Кыргыз Республикасынын Саламаттык сактоо министрлигинде Кыргыз Республикасынын Саламаттык сактоо министри Алымкадыр Бейшеналиев менен Индиянын «Кендрия Бхандар» фармацевтикалык компаниясынын башкы директору Мукеш Кучер мырзанын ортосунда видеоконференция байланышы болуп өттү.

Ошондой эле видеоконференциянын жүрүшүндө медициналык багыттагы буюмдар жана медициналык жабдуулардын материалдары менен камсыздоо жаатында кызматташуу жөнүндө Меморандумга кол коюлду.

Жыйындын жүрүшүндө КР Саламаттык сактоо министри Алымкадыр Бейшеналиев өз өлкөсүн дары-дармек жана медициналык жабдуулар менен камсыз кылууда «Кендрия Бхандар» компаниясынын чоң ийгиликтерин баса белгиледи.

Ошону менен бирге ал 290дон ашык саламаттык сактоо уюмдарын дары-дармек жана медициналык буюмдар менен камсыз кылуучу «Кыргызфармация» мамлекеттик ишканасынын ишмердүүлүгү менен тааныштырды жана Меморандумга ылайык, «Кендрия Бхандар» компаниясын алдыдагы кызматташууда министрликтин жетекчилиги Кыргызстанды жогорку сапаттагы дары-дармек жана медициналык буюмдар менен камсыз кылуу боюнча узак мөөнөттүү өнөктөш катары көрөт.

22.05.2024
Президент Садыр Жапаров: Кыргызстанда дарыгерлер үчүн кошумча дем берүү программанын алкагында врачтардын саны көбөйтүлөт

1-июлдан тарта алыскы райондордогу, кичи шаарлардагы жана айыл жерлериндеги саламаттыкты сактоо мекемелеринде иштеген дарыгерлер үчүн кошумча дем берүү программанын алкагында, дарыгерлердин санын 200дөн 500гө чейин көбөйтүлөт. Бул тууралуу Президент Садыр Жапаров бүгүн, 22-майда, Социалдык мобилизациялоо боюнча жалпы республикалык кеңешмеде сөз сүйлөп жатып, билдирди.

Ал ошондой эле врачтын депозитинин кварталдык суммасы 38 миң сомдон 66 миң сомго чейин жогорулатыларын айтты.  

“Бишкек жана Ош шаарларынан башка республиканын аймактарында дарыгерлердин жетишсиздигин эске алуу менен чукул чара катары педиатрларга, неонатологдорго, хирургдарга, анестезиологдорго жана реаниматологдорго 20 миң сом өлчөмүндө кошумча айлык төлөм киргизүүнү да тапшырдым. Бүгүнкү күндө бизде жаш дарыгерлер жетишсиз. Алыскы же бийик тоолуу аймактарда эле эмес, керек болсо, облустук борборлордо да жаш медиктер жокко эсе экенин көрүп жатабыз. Андыктан практикадан өтүп жаткан клиникалык ординаторлорду жана интернатурадагы дарыгерлерди тартуу жана аларга стимул берүү үчүн 20 миң сомдон атайын төлөмдөрдү киргизүүнү милдеттендирдим”, - деп, Мамлекет башчысы Президенттик Администрация бүгүнкү күндө медициналык тейлөө тармагында гана эмес, башка тармактарда да орто жана узак мөөнөттүү кадамдарды караштырып жатканын кошумчалады.  

“Эң негизгиси биз биргелешип аракет кылсак, мамлекетибиз жылдан-жылга социалдык милдеттенмелерин аткарууга мүмкүнчүлүктөрүн арттыра берет”, - деп белгиледи Президент Садыр Жапаров.