БУУнун жугуштуу эмес оорулардын жана психикалык ден соолуктун алдын алуу жана күрөшүү боюнча ведомстволор аралык максаттуу тобунун Кыргызстандагы Миссиясы
16.03.2023 / Просмотров: 1675
БУУнун жугуштуу эмес оорулардын жана психикалык ден соолукту алдын алуу жана күрөшүү боюнча ведомстволор аралык максаттуу тобу Кыргызстанга келди.
Миссиянын алкагында бүгүн, 2023-жылдын 16-мартында Бишкек шаарында жугуштуу эмес оорулардын жүгүн азайтуу маселелерин талкуулаган тегерек стол болуп өттү.
Иш-чара Кыргыз Республикасынын Президентинин Администрациясынын, Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин, Кыргыз Республикасынын Саламаттык сактоо министрлигинин, өнүктүрүү боюнча өнөктөштөрдүн жана башка кызыкдар ведомстволордун жана уюмдардын өкүлдөрүнүн катышуусунда өттү.
Тегерек стол жергиликтүү өнөктөштөр жана БУУнун Өлкөлүк тобу менен биргеликте жана ДСУнун Кыргызстандагы өкүлчүлүгүнүн колдоосу менен сандык да, сапаттык да секторлор аралык маалыматтардын булактарына жетүү жана ЖЭО менен психикалык ден соолукту туруктуу өнүгүү максаттарына ылайык улуттук өнүгүү максаттары менен байланыштыруучу аргументтерди колдоо максатында уюштурулган.
КР Саламаттыкты сактоо министринин орун басары Улан Садыков кесепеттери менен күрөшүү эмес, алдын алуу принциптерин түшүнүү маанилүү экенин белгиледи: “Статистикалык маалыматтарга ылайык, Кыргызстанда өлүмдүн эң көп тараган себеби болуп рак, жүрөк-кан тамыр оорулары, өпкө оорулары ж.б сыяктуу жугуштуу эмес оорулар саналат. Тамактануудан эмоционалдык абалга чейин ЖЭО үчүн көптөгөн тобокелдик факторлору бар. Мисалы, инфаркт жана инсульттун пайда болушуна көбүнчө тамак-аш маданияты, тамеки чегүү жана алкоголдук ичимдиктер таасир этет. Эгерде биз бүгүн тиешелүү чараларды көрбөсөк, статистика да, ЖЭОнун чыгашалары да кыйла өсүп, өлкөнүн экономикасынын өнүгүшүнө олуттуу тоскоолдук болуп калат. Учурдагы бардык аракеттерибиз бул ооруларды эрте аныктоого жана эрте дарылоого, ошондой эле алдын алууга багытталган. Бул көйгөйлөрдү чечүү үчүн саламаттыкты сактоо тармагында жүргүзүлүп жаткан иштер эле эмес, комплекстүү, ведомстволор аралык биргелешкен иш-чаралар керек».
ДССУнун Кыргыз Республикасындагы Регионалдык директорунун атайын өкүлү/ Дүйнөлүк саламаттыкты сактоо уюмунун Кыргыз Республикасындагы кеңсесинин башчысынын милдетин аткаруучу доктор Шахин Хусейнов белгилегендей, экономикалык жактан экстенсивдүү жана ишке ашырыла турган чаралардын комплекси көптөгөн эрте өлүмдөрдүн алдын алууга жардам берет: “Жаш өлкө үчүн кант диабети, онкологиялык жана жүрөк-кан тамыр оорулары сыяктуу ооруларга өлүмдүн себеби болушуна жол берилбеши керек. Буга чейин белгиленгендей, эң пайдалуу, өзгөчө Кыргызстандын концепциясында ар кандай шарттарда ишке ашырыла турган жана саясий эркти талап кылган чыгымы аз иш-чаралар приоритеттүү. Бүгүнкү тегерек столдун жыйынтыгында кабыл алынган сунуштар жана чечимдер жугуштуу эмес оорулар боюнча бул чоң көйгөйдү чечүүгө жардам берет деп ишенем”.
Маалымат үчүн:
Бириккен Улуттар Уюмунун жугуштуу эмес оорулардын алдын алуу жана күрөшүү боюнча ведомстволор аралык максаттуу тобу (UNIATF), мындан ары "Максаттуу тобу" деп аталат, Бириккен Улуттар Уюмунун Башкы катчысы тарабынан 2013-жылы түзүлгөн.
Өнөкөт оорулар деп да белгилүү болгон жугуштуу эмес ооруларга жүрөк-кан тамыр оорулары, рак, өнөкөт респиратордук оорулар жана кант диабети кирет. Макссаттуу топтун ролу БУУ (БУУ) тутумунун жана улуттук өкмөттөрдүн бүтүндөй өкмөттүк жана бүтүндөй коомчулуктун мамилесин иштеп чыгуу үчүн ЖЭОнун алдын алуу жана күрөшүү боюнча тиешелүү тараптарды бириктирүү болуп саналат.
2015-жылы 2030-жылга чейинки Туруктуу өнүктүрүүнүн күн тартибин кабыл алгандан кийин, Максаттуу топтун иш алкагы ЖЭОнун глобалдык жүгүн көбөйтүүгө өбөлгө түзгөн психикалык ден соолук, зордук-зомбулук, жаракат алуу, тамактануу жана айлана-чөйрөнү коргоо маселелери сыяктуу “ЖЭОну Туруктуу өнүгүү максаттарына камтуу (ТӨМ)” аркылуу кеңейтилген.
Максаттуу топ ЖЭОнун алдын алуу жана күрөшүү боюнча көп секторлуу иш-аракеттерди алдыга жылдырат, Туруктуу Өнүгүү Максаттарына (ТӨМ) жетүү үчүн жана саламаттыкты сактоонун жалпы камтылышына өтүүдө өлкөлөргө колдоо көрсөтөт.
Прикрепленные файлы:
Другие Новости
29.12.2025
Жаңы жылдык майрам жана дем алыш күндөрү саламаттык сактоо уюмдарынын иш тартиби
Кыргыз Республикасынын Саламаттык сактоо министрлиги майрам жана дем алыш күндөрүндө саламаттык сактоо уюмдарынын иштөө тартиби тууралуу маалымдайт.
Медициналык жардамдын жеткиликтүүлүгүн жана үзгүлтүксүз көрсөтүлүшүн камсыз кылуу максатында 2025-жылдын 30–31-декабрында республика боюнча бардык медициналык уюмдарда күчөтүлгөн иш тартиби камсыздалат. Бул күндөрү медициналык кызматкерлердин кошумча нөөмөттөрү уюштурулуп, кызматтардын жогорку даярдыгы камсыз кылынат, ошондой эле калкка шашылыш жана тез жардам көрсөтүү үзгүлтүксүз жүргүзүлөт.
2026-жылдын 1-9-январь аралыгында, жаңы жылдык каникул күндөрүндө, саламаттык сактоо уюмдары белгиленген тартипте иштеп, жооптуу кызматкерлердин нөөмөттөрү уюштурулат. Медициналык мекемелерде күнү-түнү тез жардам көрсөтүү камсыздалып, шашылыш дарылоого муктаж бейтаптарды жаткыруу үчүн керебеттердин резерви түзүлөт. Ошондой эле зарыл болгон дары-дармектердин, медициналык буюмдардын, кан компоненттеринин жана алардын резервдеринин жетиштүүлүгү камсыздалат.
Амбулатордук деңгээлде — үй-бүлөлүк медицина борборлорунда, жалпы дарыгердик практика борборлорунда жана үй-бүлөлүк дарыгерлер топторунда — 1–9-январь күндөрү үй-бүлөлүк дарыгердин, үй-бүлөлүк медайымдын жана каттоо бөлүмүнүн нөөмөттөрү 08:00дөн 18:00гө чейин, ал эми дарылоо кабинеттери 14:00гө чейин иштейт.
Тез жардам кызматы Бишкек жана Ош шаарларында, ошондой эле өлкөнүн бардык аймактарында демалышсыз, күнү-түнү иштейт. Мындан тышкары, санитардык авиациянын үзгүлтүксүз иши, санитардык-эпидемиологиялык кызматтын адистеринин жана лабораториялардын нөөмөтү майрамдык жана дем алыш күндөрү да камсыздалат.
Кыргыз Республикасынын Саламаттык сактоо министрлиги жаңы жылдык майрамдар мезгилинде калкка медициналык жардам толук көлөмдө көрсөтүлөрүн белгилеп, жарандарды зарыл болгон учурда медициналык уюмдарга өз убагында кайрылууга чакырат.
26.12.2025
Дары-дармектерге жеткиликтүүлүк жана ачык-айкын сатып алуулар: КР Саламаттык сактоо министрлиги БУУнун тутумундагы уюмдар менен кызматташуунун артыкчылыктарын талкуулады
2025-жылдын 26-декабрында Кыргыз Республикасынын Саламаттык сактоо министри Каныбек Досмамбетов Бириккен Улуттар Уюмунун тутумуна кирген уюмдардын өкүлдөрү менен жумушчу жолугушуу өткөрүп, анда колдонулуп жаткан Өз ара түшүнүшүү жөнүндө меморандумдун алкагында дары-дармек менен камсыздоо маселелери талкууланды.
Талкуунун жүрүшүндө тараптар дары-дармек менен камсыздоо жаатындагы кызматташуунун негизги багыттарына — улуттук жөнгө салуу тутумун чыңдоо, өмүр үчүн зарыл дары-дармектерге жеткиликтүүлүктү кеңейтүү, сатып алуулардагы ачык-айкындуулукту жогорулатуу жана жеткирүү чынжырларынын туруктуулугун камсыз кылууга өзгөчө көңүл бурушту.
Министр сапаттуу дары-дармектерге адилеттүү жана туруктуу жеткиликтүүлүктү камсыз кылуу саламаттык сактоо тармагындагы мамлекеттик саясаттын артыкчылыктуу багыттарынын бири экенин жана бул Туруктуу өнүгүү максаттарына, айрыкча «Чың ден соолук жана бакубаттуулук» максатына жетүү менен түздөн-түз байланыштуу экенин баса белгиледи.
Өзүнчө көңүл сатып алуулардагы ачык-айкындуулукка жана коррупциялык тобокелдиктерди алдын алууга бурулду. Каныбек Досмамбетов системалуу өзгөрүүлөрдүн зарылдыгын белгилеп, алар адилетсиз практикаларды четтетүүгө жана бюджеттик каражаттарды натыйжалуу пайдаланууга багытталышы керектигин айтты.
«Мамлекет жыл сайын дары-дармек сатып алууга олуттуу каражаттарды багыттайт, биздин милдет — бул ресурстарды мүмкүн болушунча ачык-айкын жана рационалдуу пайдаланууну камсыз кылуу. Биз сатып алуулар тармагында тартипти катуу орнотууга, системаны адилетсиз практикалардан тазалоого жана туруктуу, чынчыл кызматташтыкты курууга багыт алдык. Өнүктүрүү боюнча өнөктөштөрүбүздүн колдоосу менен бул кызматташтык системалуу жана узак мөөнөттүү мүнөздө болот деп ишенебиз», — деп белгиледи Каныбек Досмамбетов.
Өнүктүрүү боюнча өнөктөштөр кызматташууну мындан ары тереңдетүүгө даяр экенин, анын ичинде эл аралык стандарттарга ылайык сатып алууларды колдоо, жеткирүү чынжырларын башкаруу, санариптик чечимдер, фармакологиялык көзөмөл жана саламаттык сактоо тутумунун институционалдык потенциалын жогорулатуу багыттарында көмөк көрсөтүүнү ырастады.
Жолугушуунун жыйынтыгында тараптар Өз ара түшүнүшүү жөнүндө меморандумдун жоболорун ишке ашыруу боюнча биргелешкен ишти улантууга макулдашышты. Бул иш конкреттүү, өлчөнө турган натыйжаларга багытталып, дары-дармек коопсуздугун чыңдоого жана бейтаптардын кызыкчылыктарын коргоого кызмат кылмакчы.
25.12.2025
Медициналык 083 формадагы маалымкат алуудагы кезектер боюнча маалымат
Айдоочулук күбөлүк алуу же алмаштыруу үчүн зарыл болгон 083 формадагы медициналык маалымкатты алуу учурунда Үй-бүлөлүк медицина борборлорунда адамдардын топтолушу тууралуу жарандардын кайрылууларына жана социалдык тармактардагы билдирүүлөргө байланыштуу Кыргыз Республикасынын Саламаттык сактоо министрлиги учурдагы кырдаал боюнча түшүндүрмө берип, жарандарды медициналык уюмдардагы убактылуу жогорулаган жүккө түшүнүү менен мамиле кылууга чакырат.
Үй-бүлөлүк медицина борборлорунун жетекчилеринин маалыматына ылайык, акыркы апталарда жарандардын дал ушул 083 формадагы медициналык маалымкат боюнча кайрылуулары кескин көбөйгөн. Мурда мындай маалымкат алуу үчүн күнүнө орто эсеп менен 15–20 адам кайрылса, учурда кайрылуулар кыйла өсүп, айрым медициналык уюмдарда кезектердин жаралышына алып келди. Эгер сентябрь айында республика боюнча орто эсеп менен күнүнө 500гө жакын 083 формадагы медициналык маалымкат берилсе, декабрь айында бул көрсөткүч суткасына 3 миңге чейин жетип, Үй-бүлөлүк медицина борборлоруна түшкөн жүк дээрлик алты эсеге көбөйгөнүн көрсөтүүдө.
Ошол эле учурда Саламаттык сактоо министрлиги медициналык маалымкаттарды берүү штаттык режимде жүргүзүлүп жатканын, медициналык кызматкерлер кабыл алуудан баш тартпаганын жана кайрылган бардык жарандар белгиленген кезек тартибине ылайык кабыл алынып жатканын баса белгилейт.